Medisch beoordeeld door dr. A.M. van Coevorden, dermatoloog
Pityriasis versicolorlichtere of donkerdere schilferende vlekken op de romp
Pityriasis versicolor is een onschuldige, oppervlakkige huidinfectie door een gist die bij veel mensen op de huid voorkomt. Bij sommige mensen groeit die gist door en beschadigt de bovenste huidlaag, wat lichtere of juist donkerdere schilferende vlekken geeft, vooral op de romp. Het is niet besmettelijk.
- Wat is pityriasis versicolor?
- Is pityriasis versicolor besmettelijk?
- Hoe krijgt u pityriasis versicolor?
- Hoe ziet pityriasis versicolor eruit?
- Hoe wordt de diagnose gesteld?
- Welke behandelingen zijn er?
- Is pityriasis versicolor te genezen?
- Wat kunt u zelf doen?
- Veelgestelde vragen over pityriasis versicolor
Wat is pityriasis versicolor?
Pityriasis versicolor is een onschuldige oppervlakkige huidinfectie, veroorzaakt door de pityrosporum-gist, een soort schimmel die bij veel mensen op de huid voorkomt. De meeste mensen hebben er geen last van, maar bij sommigen beschadigt de gist de bovenste huidlaag; de arts noemt dit gist-overgroei. Die overgroei heeft een voorkeur voor een vette, talgrijke huid, zoals het behaarde hoofd, de borstkas en de lichaamsplooien, en komt daarom vooral daar voor.
Is pityriasis versicolor besmettelijk?
Nee. Pityriasis versicolor is niet besmettelijk. De gist komt al bij veel mensen op de huid voor en gaat niet van mens op mens over.
Hoe krijgt u pityriasis versicolor?
Vooral jongvolwassenen krijgen pityriasis versicolor. Het ontstaat sneller bij vocht, warmte en een vette huid, en komt daarom meer voor in warme, vochtige landen. In Nederland beginnen de klachten vaak in de zomer. Als de huid bruiner is, zijn de veranderingen beter te zien.
Hoe ziet pityriasis versicolor eruit?
Bij een lichte huid zijn het lichtbruine of roodbruine vlekken met fijne schilfering, die toeneemt als er aan de huid getrokken wordt. Bij een donkere huid zijn de vlekken juist lichter dan de eigen huidskleur. De vlekken verschillen in grootte en zitten vooral op de bovenrug, borstkas en bovenarmen, en kunnen zich uitbreiden naar de onderarmen en bovenbenen. Soms jeukt het een beetje.
Hoe wordt de diagnose gesteld?
De arts herkent pityriasis versicolor meestal met het blote oog. Soms worden er schilfertjes afgenomen voor verder onderzoek.
Welke behandelingen zijn er?
Behandeling van de huid: meestal een crème of gel die u twee weken lang eenmaal per dag op de plekken smeert, bijvoorbeeld ketoconazol of ciclopirox. De arts kan ook een vloeistof geven, zoals seleensulfide, die u met een washandje aanbrengt en na tien minuten afwast. Omdat de gist vrijwel altijd ook op het behaarde hoofd zit, is het belangrijk de hoofdhuid mee te behandelen, ook zonder klachten, door twee keer per week na het haarwassen de voorgeschreven shampoo in te masseren en na vijf minuten uit te spoelen.
Behandeling met tabletten: bij veel plekken of bij regelmatige terugkeer kunnen itraconazol-capsules worden voorgeschreven, meestal maar een week. Bijwerkingen treden bijna nooit op.
Is pityriasis versicolor te genezen?
Na de behandeling blijven de lichte of donkere vlekken nog lang zichtbaar. Meestal verdwijnen ze in de zomer of na ongeveer een half jaar vanzelf. Helaas komt pityriasis versicolor vaak terug; dan kunt u de producten als onderhoud een tot twee keer per week blijven gebruiken. Een medicijn dat de klachten definitief wegneemt, bestaat niet.
Wat kunt u zelf doen?
Heeft u er vaak last van, dan kunt u in de zomermaanden alvast, ook als de plekken nog niet zichtbaar zijn, de voorgeschreven gel twee keer per week op het hoofd smeren om terugkeer te beperken.
Veelgestelde vragen over pityriasis versicolor
Is pityriasis versicolor besmettelijk?
Nee. Het ontstaat door een gist die al op ieders huid voorkomt en niet van mens op mens overgaat.
Waarom blijven de vlekken na de behandeling zichtbaar?
De gist is dan wel behandeld, maar het kleurverschil in de huid herstelt langzaam. De vlekken verdwijnen meestal pas na ongeveer een half jaar of in de zon.
Komt het terug?
Vaak wel. Bij herhaling kunt u de crème of shampoo als onderhoud een tot twee keer per week blijven gebruiken.
Waarom moet ik ook mijn hoofdhuid behandelen?
Omdat de gist vrijwel altijd ook op het behaarde hoofd zit, zelfs zonder klachten. Meebehandelen verkleint de kans op terugkeer.
Hoe ziet het eruit?
Lichtbruine of roodbruine schilferende vlekken bij een lichte huid, of juist lichtere vlekken bij een donkere huid, vooral op de bovenrug, borst en bovenarmen.