Muggenbult
Een hevig jeukende, rode of witte bult die meestal binnen enkele uren verdwijnt. Soms ontstaat er een blaar op de beet. Door krabben ontstaan kleine wondjes en jeukende bultjes die langer blijven.
Allergisch
Medisch beoordeeld door dr. A.M. van Coevorden, dermatoloog, op
± 6 min leestijd
Insectenbeetjeukende bult na een steek of beet
Een insectenbeet geeft meestal een jeukende bult, roodheid of een donkere plek die vanzelf overgaat. Soms raakt de plek ontstoken of reageer je allergisch; dan is een beoordeling nodig.
Antwoord binnen 12 tot 48 uur · zonder verwijzing · vanaf € 39
- Wat is een insectenbeet?
- Waarom krijg je een bult van een muggenbeet?
- Hoe ziet een insectenbeet eruit?
- Normale reactie, ontstoken of allergisch?
- Hoe stelt de dermatoloog de diagnose?
- Insectenbeet behandelen: wat helpt tegen de jeuk?
- Hoe lang blijft een insectenbeet jeuken?
- Wat kun je zelf doen?
- Wanneer naar de dermatoloog of huisarts?
- Veelgestelde vragen over insectenbeten
Wat is een insectenbeet?
Muggen, bijen, wespen, hoornaars, hommels, teken, mieren en dazen bijten of steken vooral in de zomer. Bedwantsen en vlooien kunnen het hele jaar door bijten. Op de plek van de beet of steek reageert je huid met een jeukende bult, pijn, roodheid of een donkere plek. Bij de meeste mensen gaat dat vanzelf over. Dermatologen noemen de normale reactie op een muggenbeet culicosis.
Waarom krijg je een bult van een muggenbeet?
De bult is een reactie van je huid op stoffen die het insect bij de beet of steek achterlaat. Bij een bij of wesp is dat gif, dat direct pijn doet. Sommige mensen, vooral kinderen, reageren heftiger: zij krijgen grote zwellingen die veel langer aanhouden dan normaal. Dat heet een persisterende insectenbeetreactie. Krab je de bult open, dan kunnen bacteriën de huid in en raakt de plek ontstoken.
Hoe ziet een insectenbeet eruit?
Welk insect je heeft gebeten, zie je vaak aan de plek en het patroon.
Bedwantsen
Kleine rode, jeukende bultjes, vaak in rijtjes, op benen, armen, nek en rug: de huid die onder het beddengoed zit. Muggen bijten juist op onbedekte huid. De jeuk duurt ongeveer een week. Bloedvlekjes in het bed wijzen op bedwantsen.
Bij of wesp
Een pijnlijke bult die rood wordt en flink kan jeuken. Zonder allergie is de zwelling binnen een paar dagen weg.
Normale reactie, ontstoken of allergisch?
Drie situaties die je uit elkaar wilt houden.
Normale reactie
Jeuk, een bult, een rode of donkere plek en wat pijn. Dit gaat vanzelf over, meestal binnen enkele uren tot een week.
Ontstoken insectenbeet
Een paar dagen na de beet neemt de pijn toe, wordt de roodheid of donkere plek steeds groter, of krijg je koorts en voel je je ziek. Dat past bij een bacteriële infectie en vraagt beoordeling door een arts.
Allergische reactie
Bultjes over het hele lichaam, ook op handpalmen en voetzolen, met hevige jeuk en dikke ogen of lippen. Ernstig wordt het bij moeilijk ademen, een dikke tong, buikkrampen, duizeligheid of flauwvallen. Dit begint meestal binnen een kwartier na een steek. Bel dan 112.
Hoe stelt de dermatoloog de diagnose?
De dermatoloog herkent een insectenbeet aan het beeld: de vorm van de bultjes, de plek op het lichaam en het patroon, zoals rijtjes bij bedwantsen. Je verhaal helpt: wanneer de bult kwam, of je buiten was of in een vreemd bed sliep. Bij een ernstige allergische reactie op een bij of wesp volgt verwijzing voor een allergietest: een huidpriktest en bloedonderzoek wijzen uit welk insect de allergie veroorzaakt. Bij 247dermatologist stuur je foto's van de bultjes; de dermatoloog beoordeelt binnen 12 tot 48 uur of het een gewone beet is, een ontsteking of iets anders, zoals netelroos of folliculitis.
Insectenbeet behandelen: wat helpt tegen de jeuk?
Een gewone beet behandel je zelf. Bij ontsteking of allergie komt de arts in beeld.
Koelen
Leg ongeveer 10 minuten ijs in een doek of een nat washandje op de plek. Dat vermindert de zwelling en de pijn.
Angel van een bij verwijderen
Haal de angel zo snel mogelijk uit de huid: schraap hem weg met een nagel, pincet of de rand van een bankpas.
Jeuk verzachten
Levomentholgel of zinkoxidelotion van apotheek of drogist helpt tegen de jeuk. Bij een heftige reactie kan een antihistaminetablet van de drogist (cetirizine of loratadine) de jeuk dempen.
Via de arts
Bij een hevige zwelling kan de arts kort een corticosteroïdcrème voorschrijven. Bij een ontstoken beet zijn antibiotica nodig. Bij een persisterende reactie die maanden jeukt, beoordeelt de dermatoloog welke behandeling past.
Bij een ernstige allergie
Heb je een bekende ernstige allergie voor bijen of wespen, gebruik dan direct je adrenaline-auto-injector en bel 112. Een allergoloog kan de allergie behandelen met immunotherapie: injecties met gif in opklimmende hoeveelheid, zodat je lichaam eraan went.
Hoe lang blijft een insectenbeet jeuken?
De jeuk, de bult, de rode of donkere plek en de pijn gaan vanzelf over, meestal binnen enkele uren tot een week. Bij bedwantsen jeukt het ongeveer een week. Een persisterende insectenbeetreactie kan maanden blijven jeuken. Een ontstoken beet geneest na behandeling met antibiotica.
Wat kun je zelf doen?
Zo houd je de schade beperkt:
- krab niet: krabben maakt wondjes waardoor bacteriën de huid in kunnen
- koel de plek en gebruik een jeukstillende gel of lotion
- gebruik buiten een insectenwerend middel met DEET tegen muggen en teken
- bij bedwantsen: was alle kleding en beddengoed op 60 graden of heter, dicht kieren en schakel bij een grote plaag een professionele ongediertebestrijder in
- heb je een ernstige allergie: draag je adrenaline-auto-injector altijd bij je en vertel je omgeving over je allergie
- vermijd bij een bijen- of wespenallergie bloemen, overrijp fruit, parfum, felle kleding en blote voeten buiten
Wanneer naar de dermatoloog of huisarts?
Twijfel je of dit iets is om te laten bekijken? Laat het dan beoordelen door een dermatoloog: je krijgt binnen 12 tot 48 uur antwoord, zonder verwijzing. Bij spoed neem je direct contact op met de huisarts of bel je 112.
Let op
Bel 112 bij moeilijk ademen, dikke lippen of tong, buikpijn, duizeligheid, flauwvallen, of jeuk en uitslag die snel over het hele lichaam opkomen na een steek. Heb je een adrenaline-auto-injector, gebruik die direct.
Bel direct de huisarts (of buiten kantooruren de huisartsenpost) als:
- je in je mond of keel bent gestoken
- je een bekende ernstige allergie voor insectensteken hebt
- je benauwd of hees wordt, duizelig bent of hevige buikkrampen krijgt
Maak een afspraak of laat foto's beoordelen als:
- de pijn na een paar dagen toeneemt, de roodheid of donkere plek groter wordt, of je koorts krijgt
- de bult of bultjes ondanks zelfzorg niet overgaan
- je steeds nieuwe bultjes krijgt en niet weet waardoor
Twijfel je of het een insectenbeet is of iets anders? Stuur foto's van de bultjes. Een dermatoloog van 247dermatologist beoordeelt ze binnen 12 tot 48 uur, zonder verwijzing, en schrijft waar nodig een recept.
Laat je huid door de dermatoloog beoordelen
Upload foto's en beantwoord een paar vragen. Een BIG-geregistreerde dermatoloog antwoordt binnen 12 tot 48 uur, zonder verwijzing, vanaf € 39.
Is er meer nodig, dan verwijst de dermatoloog je door naar een medisch specialist.
Wil je weten wat een dermatoloog doet, wanneer je er terecht kunt en hoe snel dat kan? Lees meer over de dermatoloog.
Veelgestelde vragen over insectenbeten
Hoe weet ik of een insectenbeet ontstoken is?
Als een paar dagen na de beet de pijn toeneemt, de roodheid of donkere plek steeds groter wordt, of je koorts krijgt en je ziek voelt. Dat wijst op een bacteriële infectie. Laat de plek dan beoordelen; meestal zijn antibiotica nodig.
Wat helpt tegen de jeuk van een muggenbult?
Koelen met ijs in een doek of een nat washandje, en een levomentholgel of zinkoxidelotion van de drogist. Bij een heftige reactie kan een antihistaminetablet helpen. Krab niet.
Waarom krijg ik zulke grote muggenbulten?
Sommige mensen, vooral kinderen, reageren heftiger op de stoffen van het insect. Ze krijgen grote zwellingen die langer aanhouden. Dat is vervelend, maar meestal niet gevaarlijk. Bij bultjes over het hele lichaam of benauwdheid is het wel een allergische reactie.
Hoe herken ik beten van bedwantsen?
Kleine rode, jeukende bultjes in rijtjes op benen, armen, nek en rug: de huid onder het beddengoed. Bloedvlekjes in het bed zijn een extra aanwijzing. Zekerheid heb je pas als je de beestjes vindt, in naden, kieren of achter het behang.
Wanneer is een insectenbeet een allergische reactie?
Bij bultjes over het hele lichaam, dikke ogen of lippen, en zeker bij moeilijk ademen, een dikke tong, buikkrampen, duizeligheid of flauwvallen, meestal binnen een kwartier na de steek. Bel dan 112.
Hoe lang blijft een muggenbult jeuken?
Meestal enkele uren tot een week. Beten van bedwantsen jeuken ongeveer een week. Blijft een bult maanden jeuken, dan kan dat een persisterende insectenbeetreactie zijn.
Mag ik een insectenbeet openkrabben?
Liever niet. Door krabben ontstaan wondjes waar bacteriën in kunnen, en dan raakt de beet ontstoken. Koel de plek en gebruik een jeukstillende gel.
Bronnen en meer informatie
- Ik ben gestoken door een insect, wat nu? (thuisarts.nl)
- Insecten steken, muggenbeten (culicosis) (huidziekten.nl)
- Insectenbeten en persisterende insectenbeetreacties (huidziekten.nl)
- Bedwantsen (bed bugs), patiëntenfolder (huidziekten.nl)
- Bijen- en wespensteken, patiëntenfolder (huidziekten.nl)
Bron: Thuisarts.nl (NHG) en huidziekten.nl.
NIEUWSBRIEF
Huidtips van een dermatoloog?
Meld je aan voor onze nieuwsbrief.
Nieuwe huidgidsen ontvang je als eerste.
