247dermatologist
Allergisch

Medisch beoordeeld door dr. A.M. van Coevorden, dermatoloog

± 4 min leestijd

Contacteczeemeczeem door contact met stoffen

Contacteczeem is uitslag op de huid (eczeem) door contact met bepaalde stoffen. Er zijn twee soorten: allergisch contacteczeem en irritatief contacteczeem. Soms komen ze allebei tegelijk voor.

Hoe ontstaat contacteczeem?

Er zijn verschillende vormen, elk met een eigen oorzaak.

Allergisch contacteczeem

De oorzaak is een allergische reactie op een bepaalde stof, het allergeen. Je krijgt dit alleen als je door eerder huidcontact allergisch bent geworden voor die stof. Ben je eenmaal allergisch, dan is een kleine hoeveelheid al genoeg voor klachten. Een contactallergie blijft vaak levenslang bestaan.

Irritatief contacteczeem

Je krijgt eczeem door irritatie, bijvoorbeeld door water, zeep, afwasmiddelen, wrijven of kou. Iedereen kan dit krijgen. Bij veel contact met water ontstaat het sneller en is het ernstiger. Het gaat hier niet om een allergische reactie.

Fotoallergisch contacteczeem

Soms ontstaat allergisch contacteczeem alleen wanneer het allergeen samen met licht op de huid komt. Dit kan bijvoorbeeld bij een zonnebrandcrème of een parfum.

Hoe ziet contacteczeem eruit?

Je ziet een rode huid met kleine bobbeltjes, blaasjes en schilfers. Soms gaan de blaasjes lekken en wordt de huid nat. De huid jeukt. Het eczeem zit op de plek waar de stof de huid raakt. Daar is de reactie vaak het ergst. Soms krijg je op de huid eromheen ook eczeem. Een allergisch contacteczeem kan zich zelfs naar andere lichaamsdelen uitbreiden, maar dat is zeldzaam.

Is contacteczeem besmettelijk of erfelijk?

N

Nee. Allergisch en irritatief contacteczeem zijn beide niet besmettelijk voor andere mensen.

Contacteczeem is ook niet erfelijk. Mensen met een erfelijke aanleg voor eczeem, astma en/of hooikoorts hebben wel iets meer kans dat zij contacteczeem krijgen of dat hun contacteczeem ernstiger is.

Van welke stoffen kun je een contactallergie krijgen?

Het aantal stoffen dat een contactallergie kan veroorzaken is heel groot. De meest voorkomende contactallergenen zitten in de Europese standaardreeks:

  • Onedele metalen, zoals nikkel, chromium en kobalt, onder andere in goedkope sieraden, cement en leer
  • Geurstoffen, zoals in parfums en de meeste toiletartikelen
  • Conserveermiddelen in producten die snel bederven, zoals cosmetica, toiletartikelen en handcrèmes
  • Bestanddelen van rubber
  • Lijmen
  • Geneesmiddelen in crèmes en zalven
  • Planten en bloemen (bijvoorbeeld chrysanten en alstroemeria)
  • Stoffen uit sommige beroepen, zoals haarverf en permanentvloeistoffen bij kappers

Wat zijn plakproeven?

Je huidarts kan tests op je huid doen om vast te stellen voor welke stoffen je allergisch bent. De stoffen worden in kleine kamertjes met pleisters op de rug geplakt en 2 dagen later verwijderd. Op de 3e, de 4e en soms ook op de 7e dag wordt de reactie bekeken. Bijna altijd wordt getest met de Europese standaardreeks. Een test is positief als de stof op de plakplek eczeem veroorzaakt.

Hoe wordt contacteczeem behandeld?

  • Behandeling van het eczeem zelf met crèmes: corticosteroïden (hormoonzalf), tacrolimus of pimecrolimus
  • Behandeling van hardnekkig contacteczeem met uv-lichttherapie
  • Bij uitgebreid en ernstig eczeem is soms een behandeling met corticosteroïd-tabletten nodig om het eczeem tot rust te brengen

Van eczeem kun je lang last houden. Vermijd je de stoffen waarvoor je allergisch bent, dan kunnen de klachten minder worden of helemaal verdwijnen.

Wat kun je zelf doen?

Vermijd contact met de stof waarvoor je allergisch bent. Om irritatief contacteczeem te voorkomen kun je:

  • Verzorgende crèmes aanbrengen na het wassen van je handen en na ieder contact met water
  • Je handen invetten voor vuil werk, bijvoorbeeld met vaseline, zodat je ze achteraf niet langdurig hoeft te wassen
  • Bij contacteczeem aan je handen ook de folder Handeczeem lezen

Veelgestelde vragen over contacteczeem

Is contacteczeem besmettelijk?

Nee. Allergisch en irritatief contacteczeem zijn beide niet besmettelijk voor andere mensen.

Gaat een contactallergie ooit over?

Een contactallergie blijft vaak levenslang bestaan. Vermijd je de stof waarvoor je allergisch bent, dan kunnen de klachten wel minder worden of helemaal verdwijnen.

Wat is een plakproef?

Bij een plakproef plakt je huidarts kleine kamertjes met mogelijke allergenen op je rug. Na 2 dagen worden ze verwijderd en op de 3e, 4e en soms 7e dag wordt de reactie bekeken. Een test is positief als de stof op die plek eczeem veroorzaakt.

Kan ik contacteczeem door mijn werk krijgen?

Ja. Sommige beroepen geven meer risico, zoals kappers, schoonmakers, verpleegkundigen, metaalbewerkers en werk in de voedingsmiddelenindustrie. Nat werk is de belangrijkste oorzaak van irritatief contacteczeem.

Betekent 'hypoallergeen' dat ik geen eczeem kan krijgen?

Nee. Termen als hypoallergeen, dermatologisch getest of pH-neutraal betekenen niet dat je van een product geen eczeem kunt krijgen. Ook voor zo'n product kun je allergisch zijn.

Bronnen en meer informatie

Bron: Nederlandse Vereniging voor Dermatologie en Venereologie (NVDV).

Herken je deze klachten?

start consult
Alle aandoeningen A–Z

Handeczeem

Eczeem aan de handen, vaak door nat werk of allergie.

Constitutioneel eczeem

Erfelijk bepaald eczeem, ook wel atopisch eczeem.